Hiệp ước Monguillot và sự thay đổi trong bộ máy chính quyền triều Nguyễn sau năm 1925
Từ khóa:
Hiệp ước Monguillot, triều Nguyễn, thực dân Pháp, bộ máy, ký kết.Tóm tắt
Sau khi Đại Nam trở thành thuộc địa của thực dân Pháp, triều Nguyễn ngày càng mất vai trò trong việc cai trị đất nước, ngay cả đối với khu vực Bắc và Trung Kỳ theo Hiệp ước Giáp thân 1884. Trong quá trình cai trị Việt Nam, đến năm 1925, chính quyền thực dân Pháp lại ép triều đình Huế ký thêm bản Hiệp ước Monguillot, đẩy chính phủ Nam triều rơi vào tình trạng khủng hoảng và suy sụp toàn diện. Trên cơ sở khai thác văn bản bản Hiệp ước cùng các nguồn tài liệu xác thực và có giá trị khác, bài viết trình bày bối cảnh, nội dung và tác động của Hiệp ước được ký kết vào ngày 6-11-1925 giữa triều đình Huế với chính quyền Pháp ở Đông Dương. Với hiệp ước này, Pháp đã tước đi những quyền lực cuối cùng của triều đình Huế, biến Nam triều chỉ còn vị thế “bù nhìn”, và hoàn toàn trở thành công cụ tay sai của thực dân Pháp trong việc cai trị Việt Nam cho đến khi bị lật đổ trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
